Literum
Epoki
Renesans
Księgi wtóre
Pieśń II (Nie dbam, aby zimne skały...)

Pieśń II (Nie dbam, aby zimne skały...)

Jan Kochanowski

Brak ocen

Epoka: Renesans
Rodzaj: Liryka
Gatunek: Pieśń
Czytanie: ok. 1 min czytania

Czytaj Otwórz w aplikacji

Nie dbam, aby zimne skały

Po mym graniu tańcowały;

Niech mię wilcy nie słuchają,

Lasy za mną nie biegają [2].

Hanno, tobie k woli [3] spiewam,

Skąd jesli twą łaskę miewam,

Przeszedłem już Amfijona

I lutnistę Aryjona [4].

Mnie sama twarz nie uwiedzie;

I choć druga na plac jedzie [5]

Z herby domów starożytnych,

Zacne plemię [6] dziadów bitnych,

Ja chcę podobać sie w mowie

Nauczonej [7] białejgłowie;

Ty mię pochwal, moja pani,

Nie dbam, choć kto inszy gani.

Cnocie zajźrzą jako żywo [8],

Bujne drzewo wiatrom krzywo [9];

Ale ty chciej pómóc sama,

Nie ugrozi zazdrość nama [10].

A jesli me niskie progi

Będą godne twojej nogi,

Nogi pięknej — nie potrzeba [11],

Dosięgę już głową nieba.

Samy [12] cię ściany wołają

I z dobrą myślą czekają;

Lipa stojąc wpośrzód dworu,

Wygląda cię co raz [13] z boru.

Każ bystre konie zakładać,

A sama sie gotuj wsiadać;

Teraz naweselsze czasy,

Zielenią sie pięknie lasy.

Łąki kwitną rozmaicie,

Zająca już nie znać w życie [14],

Przy nadziei oracz ścisły [15],

Że będzie miał z czym do Wisły.

Stada igrają przy wodzie,

A sam pasterz, siedząc w chłodzie,

Gra w piszczałkę proste pieśni,

A faunowie [16] skaczą leśni.

Kwap sie, póki jasne zorze

Nie zapadną w bystre morze;

Po chwili ćmy [17] czarne wstaną,

Co noc noszą nienaspaną [18].

Przypisy

[2]

Nie dbam (…) biegają — tańczące skały to aluzja do działalności Amfiona, władcy Teb i muzyka, który potrafił swą grą poruszać kamienie, zaś wzmianka o biegających lasach stanowi nawiązanie do umiejętności Orfeusza (zob. też: Ks. 1, Pieśń XXI). [przypis redakcyjny]

[3]

tobie k woli (starop.) — dla ciebie. [przypis redakcyjny]

[4]

Aryjon — Arion: muzyk z Lesbos; dźwięk jego głosu zwabił delfiny, które uratowały mu życie. [przypis redakcyjny]

[5]

druga na plac jedzie — inna się popisuje. [przypis redakcyjny]

[6]

plemię (starop.) — potomek. [przypis redakcyjny]

[7]

nauczony — uczony, wykształcony. [przypis redakcyjny]

[8]

zajźrzą jako żywo (starop.) — zawsze (przez całe życie) zazdroszczą. [przypis redakcyjny]

[9]

wiatrom krzywo — nie podoba się wiatrom (więc potrząsają nim). [przypis redakcyjny]

[10]

nama (starop.; C. daw. liczby podwójnej) — mnie i tobie. [przypis redakcyjny]

[11]

nie potrzeba — tu w znaczeniu: nic mi już więcej nie potrzeba do szczęścia. [przypis redakcyjny]

[12]

samy (starop. M. lm rodz. niemęskoosobowego) — same. [przypis redakcyjny]

[13]

co raz — co chwilę. [przypis redakcyjny]

[14]

Zająca już nie znać w życie — oznacza to, że żyto wysoko już wyrosło. [przypis redakcyjny]

[15]

ścisły (daw.) — skromny, oszczędny. [przypis redakcyjny]

[16]

faunowie (daw. forma lm; dziś: fauny) — pół mężczyźni, pół kozły. W mit. rzym. bóstwa polne i leśne towarzyszące pasterzom. [przypis redakcyjny]

[17]

ćma* (daw.) — ciemności. [przypis redakcyjny]

[18]

noc (…) nienaspaną — mowa tu o nocy nie pozwalającej na przerwanie snu, może nawet o śmierci jako wiecznym śnie. [przypis redakcyjny]

Tekst i nagranie pochodzą z serwisu Wolne Lektury, domena publiczna lub wolna licencja. Podział tekstu na części udostępniamy na tych samych warunkach. Wesprzyj Wolne Lektury.