Motyw: polak w literaturze

Kronika polska

Gall Anonim · 2 fragmenty

Rzekł, a hufy skinieniu posłuszne zdawały się raczej przelatać niżeli biegiem przemierzać obszar zaległy pod stopami, pędząc ku grodowi. Zapytajmy przecież, czy była to jednomyślność tak zupełna, jakby mówiły pozory?…Księga wtóra — przejdź do fragmentu

I gdy minąć zamierzył bokiem gród Bytom, niedobyty z powodu obwarowania, położenia z natury i wód dokoła zalewu, postępując w szykach nierozerwanych, niektórzy z jego rozgłośnych rycerzy ku grodowi się podsunęli, chcąc…Księga Trzecia — przejdź do fragmentu

Pamiętniki

Jan Chryzostom Pasek · 13 fragmentów

Czeladnik jednak mój, Wolski niejaki, szlachcic spod Brzezin, został się tam i ożenił się z poddanką tego szlachcica, córką jednego gbura; który postępek czynił im lepszą nadzieję, że i ja za pewne do nich powrócę. Aleć…Rok pański 1659 — przejdź do fragmentu

Piaseczyński Kaźmierz, jako mąż chciwy i w rycerskim dziele prawie par Czarnieckiemu, starał się pilnie, żeby stawać pro gloria gentis i żeby owi, którzy z nim aemulabantur, widzieli, że tam nie darmo chleba zjada.…Rok pański 1659 — przejdź do fragmentu

Do króla żołnierze wstępowali in veste peregrina, postroiwszy się ładnie, żupan z drelichu, kontusz także z drelichu, jupka z rajtarskiego koletu, sztywle z niemieckimi cholewami prawie do pasa, kontusz po kolana. I…Rok Pański 1660 — przejdź do fragmentu

Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie

Adam Mickiewicz · 22 fragmenty

Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi; / A co Francuz wymyśli, to Polak polubi.Księga pierwsza — przejdź do fragmentu

Chwała Bogu, że teraz, jeśli nasza młodzież / Wyjeżdża za granicę, to już nie po odzież, / Nie szukać prawodawstwa w drukarskich kramarniach / Lub wymowy uczyć się w paryskich kawiarniach. / Bo teraz Napoleon, człek…Księga pierwsza — przejdź do fragmentu

Tak mówiąc, spojrzał zyzem, gdzie śród biesiadników / Siedział gość, Moskal; był to pan kapitan Ryków, / Stary żołnierz, stał w bliskiej wiosce na kwaterze, / Pan Sędzia go przez grzeczność prosił na wieczerzę. / Ryków…Księga pierwsza — przejdź do fragmentu

Dziady. Poema: Dziady, część III

Adam Mickiewicz · 8 fragmentów

Kapral poczciwy, i sam z butelek skorzysta, / Przy tym jest Polak, dawny nasz legijonista, / Którego car przerobił gwałtem na Moskala. / Kapral dobry katolik, i więźniom pozwala / Przepędzić wieczór świętej Wigiliji…AKT I — przejdź do fragmentu

FELIKS KOŁAKOWSKI Ma płakać? owszem — chwała Bogu. / Jeśli powije syna, przyszłość mu wywieszczę — / Daj mi no rękę — jestem trochę chiromanta, / Wywróżę tobie przyszłość twojego infanta. / patrząc na rękę / Jeśli…AKT I — przejdź do fragmentu

Wywiedli Janczewskiego; — poznałem, oszpetniał, / Sczerniał, schudł, ale jakoś dziwnie wyszlachetniał. / Ten przed rokiem swawolny, ładny chłopczyk mały, / Dziś poglądał z kibitki, jak z odludnej skały / Ów Cesarz!…AKT I — przejdź do fragmentu

Kordian

Juliusz Słowacki · 6 fragmentów

Słuchaj! wśród narodów wiela / Jednemu się ludowi dzień ogromny zbliża. / Idź tam, jego rycerze noszą krzywe szable / Jako księżyc dwurożny, jako rogi diable; / I rękojeść tych kordów nie ma kształtu krzyża. / Pomóż im…PRZYGOTOWANIE — przejdź do fragmentu

Dziś pierwszy dzień wieku, / Dziś mamy prawo stwarzać królów i nędzarzy / Na całą rzekę stuletniego cieku. / Więc temu narodowi stwórzmy dygnitarzy, / Aby nimi zapychał każdą rządu dziurę. / A gdy wzrośnie ich potęga…PRZYGOTOWANIE — przejdź do fragmentu

Sala adamaszkami wybita w Watykanie. Papież siedzi na krześle w złocistych pantoflach, koło niego na złotym trójnogu tiara, a na tiarze papuga z czerwoną szyją. Szwajcar, odmykając drzwi dla Kordiana, krzyczy głośno…AKT DRUGI. ROK 1828. WĘDROWIEC — przejdź do fragmentu

Grób Agamemnona

Juliusz Słowacki · 4 fragmenty

Tak więc — to los mój, na grobowcach siadać / I szukać smutków błahych, wiotkich, kruchych. / To los mój, senne królestwa posiadać, / Nieme mieć harfy i słuchaczów głuchych — / Albo umarłych — i tak pełny wstrętu —przejdź do fragmentu

Bo jestem z kraju, gdzie widmo nadziei / Dla małowiernych serc, podobne snowi.przejdź do fragmentu

Mnie od mogiły termopilskiej gotów / Odgonić legjon umarłych Spartanów; / Bo jestem z kraju smutnego ilotów, / Z kraju — gdzie rozpacz nie sypie kurhanów! / Z kraju — gdzie zawsze, po dniach nieszczęśliwych, / Zostaje…przejdź do fragmentu

Promethidion

Cyprian Kamil Norwid · 3 fragmenty

Izrael wiarą bardzo się rozszerzył, / Toteż największą z godzin miał godzinę, / Lecz póty wierzył, aż się przeniewierzył, / Gdy Wcielonego zobaczył w dziecinę! / To strach mnie nieraz przechodzi zimnicą / (Czy może…Jako forma — przejdź do fragmentu

Bo powiadam wam, że kmiecie my wszyscy tu jesteśmy i od uczestnictwa w związku pracy nikomu wywinąć się nie wolno pod karami wielkimi, które stąd na społeczeństwo upadają. A kara jest pierwsza i najgłówniejsza za to, że…Jako treść — przejdź do fragmentu

Tylko sztuce, pojętej w całej swojej prawdzie i powadze, Polak dzisiaj poświęcić może życie. Wieleż to talentów już zmarniało przez nierozświecenie tego poważnego stanowiska, jakie sztuka ma zająć? Zwłaszcza, iż sztuka…Jako treść — przejdź do fragmentu

Lilla Weneda

Juliusz Słowacki · 2 fragmenty

ROZA WENEDA Lechitą jesteś? / / ŚLAZ O! gdyby nie respekt / Dla was, rycerze, i dla tej mocarki, / Wziąłbym pytanie za obelgę. Mówcie / Że ja pies — dobrze; mówcie, że ja sowa — / Dobrze; mówcie, że bocian — doskonale!…AKT IV — przejdź do fragmentu

Plunąłbym w oczy temu, kto zapytał, / Czy ja Lechita. — Cóż to? czy mi z oczu / Patrzy gburostwo, pijaństwo, obżarstwo, / Siedem śmiertelnych grzechów, gust do wrzasku, / Do ukwaszonych ogórków, do herbów? / Zwyczaj…AKT IV — przejdź do fragmentu

Balladyna

Juliusz Słowacki · 2 fragmenty

Aż oto przed nim odkrywa się strzecha / Królewskiej chaty — bo Lech mieszkał w chacie. —AKT PIERWSZY — przejdź do fragmentu

Proszę porzucać puchary i ławy — / Jak ciężko Lachy odpędzić od strawy / I od napoju; wiszą by pijawki / Na uszach dzbanka, przy muzyce czkawki.AKT CZWARTY — przejdź do fragmentu

Reduta Ordona

Adam Mickiewicz · 1 fragment

Czy zapał krwią ostatni bombardyjer zalał? / Zgasnął ogień. — Już Moskal rogatki wywalał. / Gdzież ręczna broń? — Ach, dzisiaj pracowała więcéj, / Niż na wszystkich przeglądach za władzy książęcéj! / Zgadłem, dlaczego…przejdź do fragmentu

Lalka: tom drugi

Bolesław Prus · 11 fragmentów

Skądże jesteście, obywatelu? — Z Warszawy. — Ah, ca!… Piękny kraj… bogaty kraj… Naprzód, Lizetka!… Więc pan jesteś Polak?… Znam Polaków!… Oto plac Opery, obywatelu, a oto Grand Hotel…II. Szare dnie i krwawe godziny — przejdź do fragmentu

— Co ja mu pomogę — mruknął. — To nieuleczony marzyciel, który już nie odzyska rozsądku. Fatalnie posuwa się do ruiny materialnej i moralnej, tak jak wy wszyscy i cały wasz system. — Jaki system?… — Wasz, polski system……XII. W jaki sposób zaczynają się otwierać oczy — przejdź do fragmentu

Wszyscy bankrutujecie, wszyscy… Całe szczęście, że wasze miejsca zajmują świeże siły. — Nic pana nie rozumiem. — Zaraz mnie pan zrozumiesz — prawił doktór gorączkując się coraz mocniej. — Weź pan rodzinę Łęckich, co oni…XII. W jaki sposób zaczynają się otwierać oczy — przejdź do fragmentu

Lalka: tom pierwszy

Bolesław Prus · 4 fragmenty

Dla osób posilających się w tej co radca jadłodajni, dla jej właściciela, subiektów i chłopców przyczyny klęsk mających paść na S. Wokulskiego i jego sklep galanteryjny były tak jasne, jak gazowe płomyki oświetlające…I. Jak wygląda firma J. Mincel i S. Wokulski przez szkło butelek? — przejdź do fragmentu

Dość było jednego kieliszka wina, ażeby Jan Mincel zaczął bić pięściami w stół albo w plecy swoich sąsiadów i wrzeszczeć: — Czuję w sobie starożytną polską krew!… Niemka nie mogłaby mnie urodzić!… Mam zresztą dokumenta…X. Pamiętnik starego subiekta — przejdź do fragmentu

— Szanowny pan Wokulski — zabrał głos adwokat — z właściwą mu gruntownością raczy nas objaśnić: czy sprowadzanie owych tkanin aż z tak daleka nie przyniesie uszczerbku naszym fabrykom? — Przede wszystkim — rzekł…XI. Stare marzenia i nowe znajomości — przejdź do fragmentu

Rota

Maria Konopnicka · 3 fragmenty

Nie rzucim ziemi, skąd nasz ród. / Nie damy pogrześć mowy, / Polski my naród, polski lud, / Królewski szczep piastowy.przejdź do fragmentu

Do krwi ostatniej kropli z żył / Bronić będziemy ducha, / Aż się rozpadnie w proch i pył / Krzyżacka zawierucha. / Twierdzą nam będzie każdy próg. / Tak nam dopomóż Bóg!przejdź do fragmentu

Nie będzie Niemiec pluł nam w twarz, / Ni dzieci nam germanił, / Orężny wstanie hufiec nasz, / Duch będzie nam hetmanił. / Pójdziem, gdy zabrzmi złoty róg. / Tak nam dopomóż Bóg!przejdź do fragmentu

Potop: tom drugi

Henryk Sienkiewicz · 3 fragmenty

Obecnie służę Szwedom, a jednak, gdyby mnie kto za niewdzięcznika chciał poczytać, wręcz bym mu musiał zanegować. — A to z jakich racyj? — Aż jakich racyj można więcej ode mnie wymagać niż od Polaków samych? Gdzie są…Rozdział XI — przejdź do fragmentu

Wreszcie słowa Wrzeszczowicza przepełniły ten kielich goryczy i żółci; wykazały mu jasno to, co było dotąd niewyraźnym poczuciem, że nie tyle Szwedzi, Septentrionowie i Kozacy zabili ojczyznę, ile cały naród. „Szaleni…Rozdział XI — przejdź do fragmentu

— Srogie śniegi muszą leżeć, gdy owe ptaszyny już i na wystrzały, i na huk armatni nie uważają, jeno do zabudowań się cisną — mówili żołnierze. — A czemu to od Szwedów do nas uciekają? — Bo i najlichsze stworzenie ma…Rozdział XIX — przejdź do fragmentu

Potop: tom trzeci

Henryk Sienkiewicz · 3 fragmenty

— Poselstwo — rzekł Zagłoba. — Widziałem, jak do Birżów, złodzieje, przyjechali z taką samą fantazją, i wiadomo, co z tego wypadło. — Zamość nie Birże, a ja nie wojewoda wileński! — odparł pan starosta. Tymczasem tamci…Rozdział III — przejdź do fragmentu

— Jechał ludzką wdzięczność sęk! I tak, i tak trzeba umierać, a przecie ojczyźnie miło posłużyć. Najlepsza nagroda dobra kompania. Jak człek raz na koń siędzie, to z takimi kompanami, jak ty i Michał, na kraj świata…Rozdział V — przejdź do fragmentu

— Waćpan tak dobrze po polsku mówisz, panie kawalerze, jak każdy z nas. Zostań Polakiem, pokochaj tę naszą ojczyznę, a zacną rzecz uczynisz i miodu ci nie zabraknie! O indygenat też żołnierzowi nie tak u nas trudno. Na…Rozdział XIII — przejdź do fragmentu

Latarnik

Henryk Sienkiewicz · 2 fragmenty

— Skąd jesteście? — Jestem Polak. — Coście robili dotąd? — Tułałem się. — Latarnik powinien lubić siedzieć na miejscu. — Potrzebuję odpoczynku. — Czy służyliście kiedy? Czy macie świadectwa uczciwej służby rządowej?…przejdź do fragmentu

Gdy stary wyciągnął znowu po nią rękę, słyszał wśród ciszy bicie własnego serca. Spojrzał: były to wiersze. Na wierzchu stał wypisany wielkimi literami tytuł, pod spodem zaś imię autora. Imię to nie było Skawińskiemu…przejdź do fragmentu

W pustyni i w puszczy

Henryk Sienkiewicz · 1 fragment

Jakkolwiek Staś mówił bardzo biegle po angielsku, jednakże odmienny nieco jego akcent zwrócił uwagę drugiego oficera, który zapytał: — Czy mały dżentelmen nie jest Anglikiem? — Małą jest miss Nel, nad którą ojciec jej…ROZDZIAŁ III — przejdź do fragmentu

Potop: tom pierwszy

Henryk Sienkiewicz · 1 fragment

— Książę koniuszy Bogusław także teraz w Kiejdanch — odparł Wołodyjowski. — Ciekawa to persona i pilnie mu się przypatrujcie. Wojownik wielki i rycerz jeszcze większy, ale nie masz w nim za grosz Polaka. Z cudzoziemska…Rozdział XII — przejdź do fragmentu

Syzyfowe prace

Stefan Żeromski · 11 fragmentów

— Tak, tak… No, panie Wiechowski — rzekł znienacka Jaczmieniew — bardzo, bardzo jest źle. Na takie stado dzieci — dwu czyta, a pozostali nic nie umieją. Źle mówię zresztą, bo dosyć znaczna ilość czyta po polsku, a w…II — przejdź do fragmentu

— Ano tak. Jak dyrektor przyjechał, zeszły się i czekały pode drzwiami całą wsią. Jak wyszedł z sieni, obstąpiły go, skłoniły się i Zalesiaczka wyleciała pierwsza z gębą… — Czegóż ona chciała? — No, stul gębę, to ci…II — przejdź do fragmentu

Skończywszy z piwem, pan Wiechowski zaczął napierać się o gorzałeczkę. Wkrótce potem Marcinek, słysząc w pokoju wrzask okropny, uchylił drzwi i zobaczył z przerażeniem, że nauczyciel, odziany tylko w bieliznę, siedzi na…II — przejdź do fragmentu

Wesele

Stanisław Wyspiański · 6 fragmentów

epigonów co zostało, / na stypie się weselili / wesołością, co przeklina; / w pijaństwie duszę zabili, / a nie mogli zabić serca. / Zostało serce, co woła, / spłakane u bram kościoła, / skrwawione u wrót świątyni / i…AKT II — przejdź do fragmentu

HETMAN Żłopią krew Czarty Moskale, / sursum corda, wiwat Car!AKT II — przejdź do fragmentu

Myśmy lecieli / na lep poezji — i teraz / dwór się od poezji trzęsie; / odbywa się wielkie darcie / piór wszelijakiego drobiu: / grunwaldzkie duchowe starcie, / lecą pióra orle, pawie, gęsie, / wnet ujrzymy husarię i…AKT II — przejdź do fragmentu

Ludzie bezdomni: tom pierwszy

Stefan Żeromski · 2 fragmenty

„Kocham — pisał M. Les — młodych, bo oni śmiało biorą się do pracy. Ludzie to są zwykle lazy, wiesz pan doktor, jak Anglik powie. A ja nie cierpię! Człowiek nasz, Polak, coś zrobi i wnet się zestarzeje. Po to pracuje…Cisy — przejdź do fragmentu

Monachium, które widział w przejeździe do Paryża, podobało mu się niezmiernie. Ruszył tedy do „Mnichowa”. Znalazł tam całą kolonię. Byli to malarze, studenci, artyści wszelkiego kalibru, rzemieślnicy i sieroty bezdomne…Cisy — przejdź do fragmentu

Chłopi: Część czwarta - Lato

Władysław Stanisław Reymont · 2 fragmenty

Pisarz założył okulary i zaczął czytać z wolna i wyraźnie. Czytał już może z pacierz wśród zupełnej cichości, gdy ktosik wrzasnął: — Kiej nie rozumiemy! — Czytać po naszemu! Nie rozumiemy! — zerwały się mnogie głosy.…VIII — przejdź do fragmentu

Dziedzic zapytał go o zebranie w kancelarii, a usłyszawszy wszystko, jak się odbywało, jaże oczy szeroko otworzył ze zdumienia. — I wyście się tak głośno, otwarcie o polską szkołę upominali? — Rzekłem, przeciek nie…IX — przejdź do fragmentu

Chłopi: Część pierwsza - Jesień

Władysław Stanisław Reymont · 1 fragment

Górą, kiej to błyskanie, lecą boskie przykazy, a nikt, żeby ksiądz, żeby najmądrzejszy, ich nie przejrzy przódzi, aż padną na naród ziarnem dojrzałym! — A ty, człowieku, masz tylko jedno wiedzieć — byś swoje robił i…XI — przejdź do fragmentu

Chłopi: Część trzecia - Wiosna

Władysław Stanisław Reymont · 1 fragment

Jakby na szczęście przed samym wieczorem zjawił się Rocho i biegając po chałupach, roznosił nowinę tak dziwną, że zgoła nie do uwierzenia. Oto rozpowiadał radośnie, jako we czwartek, pojutrze, zjadą się całą hurmą…VI — przejdź do fragmentu

Ludzie bezdomni: tom drugi

Stefan Żeromski · 1 fragment

— A co? — rzekł administrator — co by teraz było, panie doktorze, gdyby tu nie było kanału. Którędy szłaby ta wszystka woda? — Raczej zapytaj pan, gdzie się podziewają fury zgniłych liści z kanału. Idą w tej chwili do…Starcy — przejdź do fragmentu

Przedwiośnie

Stefan Żeromski · 19 fragmentów

Już po raz pierwszy, wnet po ślubie, jadąc przez Moskwę pani Barykowa (Jadwiga z Dąbrowskich) wsławiła się była pośród polonii rosyjskiej rozmową z jamszczykiem. Gdy bowiem powóz, w którym siedziała, trząsł…Rodowód — przejdź do fragmentu

Rosja przedwojenna była wymarzoną areną dorobku dla ludzi tego typu, zwłaszcza pochodzących z „Królestwa”. Wiadomości zaczerpnięte w „klasach” gimnazjalnych, wrodzona inteligencja, która wraz ze zdrowiem towarzyszyła…Rodowód — przejdź do fragmentu

Był wysoko cenionym osobnikiem, solidną jednostką, cieszącą się powszechnym uszanowaniem w świecie, gdzie go los rzucił. Wyrastał na widoczną figurę w światku polskim. Cicha żona, pochlipująca stale i wiecznie a coraz…Rodowód — przejdź do fragmentu

Szewcy

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) · 1 fragment

KMIOTEK Będę się streszczał: my tu przyszli z chochołem samego pana Wyspiańskiego, z którego idei nawet faszyści chcieli zrobić podstawę metafizyczno-narodową ich radosnej wiedzy o użyciu życia i użyciu państwa dla…AKT TRZECI — przejdź do fragmentu

Pożegnanie z Marią: Bitwa pod Grunwaldem

Tadeusz Borowski · 2 fragmenty

— O, ludzie, ludzie niespokojni, znowu się wam bić zachciewa — zaskomlił, pociągając płaczliwie nosem. — Mało wam jeszcze, że was bieda bije? Ale nasz Polak, nasz brat zawsze głupi. W łyżce wody chce utopić brata. — I…I — przejdź do fragmentu

— Tak, wszyscy! — krzyknęła. Potknęła się. Podtrzymałem ją za ramiona. Wyrwała się gwałtownie i wrogo. — Wszyscy, dla których jestem Żydówką! Widzisz to? — ujęła za talizman w kształcie świstawki. Palce jej drżały.…IV — przejdź do fragmentu

Pożegnanie z Marią: Śmierć powstańca

Tadeusz Borowski · 1 fragment

Za zakrętem rowu, w pewnym oddaleniu od nas, pracowała grupa starych panów z powstania warszawskiego, ubrana jednolicie, aczkolwiek z pewnymi indywidualnymi odchyleniami, w pasiaki. Jeden wpuścił marynarkę w spodnie…przejdź do fragmentu